Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Coğrafya Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Harun Reşit Bağcı, iklim değişikliğinin etkilerine karşı şehirlerin doğru planlanması gerektiğini belirtti. Bağcı, suyun bol olduğu dönemlerde depolanmasını, kurak dönemlerde ise kontrollü şekilde kullanılmasını esas alan "sünger şehir" yaklaşımının yaygınlaştırılmasının; tarım ve orman alanlarının korunmasıyla birlikte gelecekteki kuraklık, taşkın ve diğer afet risklerinin azaltılmasında önemli rol oynayacağını söyledi.
Şehirler İklimsel Açıdan Doğru Konumlandırılmalı
İklim değişikliğinin gelecekte şehirler üzerinde önemli etkiler oluşturacağını belirten Bağcı, şehirlerin güvenli, yaşanabilir ve konforlu olması için bu değişikliklerin önceden öngörülerek planlama yapılması gerektiğini vurguladı. Şehirlerin iklimsel açıdan doğru konumlandırılması halinde hem yaz hem kış aylarında enerji tüketiminin azalacağını kaydetti.
Bağcı, kırsal alanlarla şehir merkezleri arasında, aynı koşullarda yapılan ölçümlerde 3-4 santigrat dereceye varan sıcaklık farkları tespit edildiğini belirterek bunun "kent iklimi" kavramını ortaya çıkardığını söyledi. Araç ve yaya trafiğinin yoğun olduğu, yapay yüzeylerin fazla bulunduğu bölgelerde sıcaklığın daha yüksek seviyelere ulaştığını ve bunun klimatik konforu düşürdüğünü ifade etti.
2025'te Kuraklık, 2026'da Aşırı Yağış Yaşandı
Hava koşullarındaki düzensizliğe dikkat çeken Bağcı, iklim değişikliğiyle birlikte yağış rejimlerinin ve sıcaklık koşullarının değiştiğini belirtti. 2025 yılında Türkiye'nin birçok şehrinde kuraklık yaşandığını ve su kesintilerinin başladığını, ancak 2026'da kısa sürede çok daha fazla yağış düştüğünü, kuruyan baraj ve göllerin yeniden dolduğunu aktardı. Bu tür iklimsel dengesizliklerin gelecekte de süreceğini öngördüklerini söyleyen Bağcı, buna hazırlıklı olunması gerektiğini vurguladı.
Taşkınlar Engellenerek Kuraklık Azaltılabilir
Sünger şehir planlamasının özellikle Uzak Doğu ülkeleri tarafından başarıyla uygulandığını belirten Bağcı, bu yaklaşımın suyu bol dönemlerde depolayıp kurak dönemlerde şebekeye yavaş yavaş aktarabilen şehirler anlamına geldiğini açıkladı. Bu sistemin hem taşkınların önüne geçilmesi hem de kuraklığın olumsuz etkilerinin azaltılması açısından hayati önem taşıdığını belirten Bağcı, Japonya, Çin ve Kore'de bu alanda önemli çalışmalar yürütüldüğünü sözlerine ekledi.