Kızılırmak Deltası, yalnızca Samsun'un veya Karadeniz'in değil, Türkiye'nin en büyük tarımsal hazinelerinden biridir. Binlerce yıldır Kızılırmak'ın taşıdığı alüvyonlarla oluşan bu verimli topraklar; sebze, çeltik, tahıl, meyve, yem bitkileri ve hayvancılık açısından ülkemizin en yüksek üretim potansiyeline sahip bölgelerinden biridir. Aynı zamanda uluslararası öneme sahip sulak alanları, zengin biyolojik çeşitliliği ve Ramsar koruma statüsüyle doğa ve tarımın birlikte yaşadığı ender coğrafyalardan biridir.
Bugün Bafra'da güçlü bir tarım kültürü, binlerce üretici, çok sayıda üretici birliği ve kooperatif ile gelişmekte olan modern Sera Organize Tarım Bölgesi bulunmaktadır. Ancak bütün bu değerler henüz ortak bir üretim planı, ortak pazarlama sistemi ve güçlü bir ihracat organizasyonu altında birleşebilmiş değildir.
Artık dünyada yalnızca üretmek yeterli değildir. Önemli olan; kimin için, hangi kalitede, hangi standartta ve hangi fiyat garantisiyle üretileceğini daha ekim yapılmadan planlayabilmektir.
Bafra'nın geleceği de tam burada şekillenecektir.
Artık hedef yalnızca daha fazla ürün yetiştirmek olmamalıdır. Hedef; daha fazla katma değer üretmek, işlemek, markalaştırmak ve dünyaya satabilmektir.
Bunun için Kızılırmak Deltası'nda yeni bir kalkınma modeli oluşturulmalıdır.
Her şeyden önce bölgenin tamamını kapsayan Kızılırmak Deltası Tarımsal Planlama Merkezi kurulmalıdır. Bu merkez, hangi ürünün ne kadar üretileceğini, iç ve dış piyasa ihtiyaçlarını, iklim değişikliğini, su kaynaklarını ve ihracat taleplerini sürekli analiz ederek çiftçiye yol göstermelidir.
İkinci olarak, üretici birlikleri ve kooperatifler güçlendirilmeli; dağınık yapı yerine ortak hareket eden bir üretici organizasyonu oluşturulmalıdır. Böylece çiftçi yalnızca ürün satan değil, pazarlık gücü olan ekonomik bir ortak hâline gelir.
Üçüncü adım ise anlaşmalı üretimin yaygınlaştırılmasıdır. Yurt içindeki market zincirleri, oteller, gıda sanayi kuruluşları ve ihracat firmalarıyla uzun vadeli üretim sözleşmeleri yapılmalıdır. Çiftçi ürününü ekerken kime satacağını ve hangi geliri elde edeceğini bilmelidir.
Bafra'da kurulmaya başlayan modern Sera Organize Tarım Bölgesi çok önemli bir adımdır. Ancak bu yalnızca başlangıç olmalıdır. Bölge; ileri teknoloji seralar, akıllı sulama sistemleri, yapay zekâ destekli üretim yönetimi, biyolojik mücadele ve yenilenebilir enerji kullanan örnek bir üretim merkezi hâline getirilmelidir.
Bunun yanında Sera Tarım Akademisi kurulmalıdır. Gençler yalnızca çiftçilik değil; modern seracılık, topraksız tarım, biyolojik mücadele, ürün işleme, gıda güvenliği, ihracat, dijital tarım ve tarım teknolojileri konusunda uygulamalı eğitim almalıdır.
Hasat edilen ürünlerin büyük bölümü ham olarak satılmamalıdır.
Sebze ve meyveler kurutulmalı, dondurulmalı, konserve yapılmalı, salça, sos, reçel, turşu, meyve suyu, dondurulmuş gıda ve diğer katma değerli ürünlere dönüştürülmelidir. Böylece aynı ürün çok daha yüksek ekonomik değer oluşturacaktır.
Kızılırmak Deltası yalnızca üretim değil; araştırma, eğitim, teknoloji ve ihracat merkezi hâline gelmelidir.
Üniversiteler, araştırma enstitüleri, belediyeler, üretici birlikleri, özel sektör ve kamu kurumları ortak hareket etmelidir.
Ayrıca bu büyük tarım havzası doğa turizmi, kuş gözlemciliği, manda yetiştiriciliği, balıkçılık, organik tarım ve kırsal turizmle birlikte planlanmalıdır. Çünkü geleceğin kalkınma modeli yalnızca üretimi değil, doğayı koruyarak üretmeyi esas almaktadır.
Kızılırmak Deltası'nın sahip olduğu doğal zenginlikler, verimli topraklar ve üretim kültürü doğru planlanırsa Bafra yalnızca Türkiye'nin değil, Avrupa'nın örnek tarım ve gıda üretim merkezlerinden biri olabilir.
Yeter ki günü kurtaran çözümler yerine gelecek elli yılı planlayan bir tarım vizyonu ortaya konulsun.
Çünkü Kızılırmak Deltası'nın gerçek değeri yalnızca toprağında değil; bilimle, eğitimle ve ortak akılla değerlendirilmeyi bekleyen büyük potansiyelindedir.